Mehmet Turgut Röportajı

Genel çalışmalarına bakıldığında kurgusal bir düzlem

dikkati çekiyor. Eleştiri alıyor musun bu konuda?

Çünkü genel izleyici ve takipçi kitlende böyle bir

sıkıntı söz konusu ?

Fotoğraf şu anda çağımızın en popüler sanat akımı; resmin,

heykelin, müziğin bir kalemi şu anda üzerinde… Fotoğrafın

da içinde en popüler olanı; zihinden, beyinden

çıkan fotoğraflar. Evet, belki dijital ve teknik araçlardan

dolayı fotoğraf makinesinden çıkan işler minimuma indi

ancak bu zamanda artık beyniyle fotoğraf çeken yani hissederek

kurguyla yaptığı kompozisyonla işler çıkaran fotoğrafçılar

bu anlamda diğerlerinden sıyrılıyor. Zaten benim

de Mehmet Turgut olmamı sağlayan bu. Bundan rahatsızlık

duyanların yanı sıra bundan hoşnut olanlar da

var. Ben yaşadıklarımı, gördüklerimi, hissettiklerimi fotoğraf

yoluyla fotoğrafa döken bir sanatçıyım. Ne yaşarsam onu çekeceğim. Yaşamadığım bir şeyin fotoğrafını da

çekmek istemiyorum açıkçası. Yaşam biçimim bu. Yaşamım

devam ettiği sürece fotoğraflarım da bu doğrultu da

devam edecek.

Çalışmalarında genele bakıldığında bir karamsar ve

kasvetli bir hava var. Bu tarzının kaynağı da mı yaşadıkların

ve deneyimlerin?

Karamsar yönümün ağır bastığı dönemlerde yaptığım işlerde

depresiflik hâkim olabiliyor. Aynı zamanda renkli

hatta trajikomik işlerim de var. Neyi hissediyorsam onu

çekiyorum.

Fotoğraf sana neyi ifade ediyor? Gelir kaynağı olarak mı

görüyorsun? Sanat için mi yapıyorsun? Sana göre

tarifi nedir fotoğrafın?

Sanırım fotoğraf, gün içinde en çok kullandığım kelime.

Neredeyse nefes sayısının yarısı kadar fotoğraf diyorum.

Kendimi bildim bileli fotoğrafçılık yapıyorum ve onu bir

araç olarak kullanıyorum, yani iki yönlü bir araç. Birincisi

gelir kaynağı olarak, kiramı ödeyebilmek için. İkincisi

kendimi ifade edebilmek için. “Bileğimi kesip pis kanı

akıtmak” sanatçıların klasik cümlesidir. Fotoğrafı aynı

zamanda bir tedavi aracı olarak kullanıyorum. Bu yüzden

çektiğim fotoğraflar ruh halimi yansıttığından kurgu

bile olsa gerçeğe yakın işler oluyor. Fotoğrafta olan karşıdaki

insana da yansıyor ve bu doğrultuda aldığım mimikler,

ifadeler ve eleştiriler daha gerçekçi oluyor.

Adını taşıdığın dedenin de bir fotoğrafçı olduğunu

biliyoruz. Tabi ki bunun aileden gelen bir gelenek olması

çok hoş. Bugünkü yeteneklerin, tecrübelerin,

işlerin ve tarzın dedenden kalan genetik bir bağ

olduğuna inanıyor musun? Yoksa bu sadece bir tevafuk

mu?

Yavuzcum,sadece dedem değil, babam ve amcalarımda fotoğrafçıydı.

Ancak şöyle bir şey var; sanatın genetik olarak geçtiğine

inanmıyorum. Bir insanın sanatla uğraşması, bir sanat

icra etmesi ve bir eser ortaya koyabilmesi için hissetme

yetisinin, algılarının, günlük olaylara bakış açısının diğer

insanlardan daha gelişmiş olması gerekir. Bu algı açıklığı

da fizikselden çok ruhsal bir durum... Ruh biçimi de genetik

olarak nesilden nesile geçmez. Sonuç olarak benim

ailemden aldığım şeyler; negatifler, film banyoları, baskı

teknikleri, fotoğraf makineleri. Bunların içinde büyümemin

artısı, fotoğrafla uğraşan birçok insanın korktuğu

şeylerin beni tedirgin etmemesidir.

Peki, fotoğraflarında insanlara anlatmak istediğin

bir şeyler var mı? Sosyolojik, psikolojik veya felsefi bir

anlatım kaygın var mı?

Şimdiye kadar fotoğraflarımda hiç toplumsal mesaj vermedim.

Bunun için henüz erken olduğunu düşünüyorum

kendi adıma. İlerleyen dönemlerde birçok konuda etkinleşip,

sonrasında toplumsal işler yapacağım. Ticari işler

ve reklam fotoğrafları dışında kendim için çektiğim fotoğraflar

benim tatminim oluyor; kişisel egomu bir şekilde

fotoğrafla sürdürmem, onu doyurabilmem ve dediğim

gibi o pis kanı akıtmam için.

Çıktığınız fotoğraf yolculuğunda size kimler destek oldu?

Kimseden aşırı bir destek almadım. Geçenlerde İstanbul

Ticaret Üniversitesi’nde bir seminer esnasında bir öğrenci

yine buna benzer bir soru sordu. Gençler, Mehmet

Turgut’un odasında bir sürü bilgisayarı, bilgisayar başında

oturan çalışanları, ekibi, çok büyük fotoğraf stüdyoları

ve arkasında çok büyük bir güç var zannediyorlarmış.

İnanılmaz iş temposu içinde her yere koşuşturan asistanlarım

olduğu zannediliyor, yanılıyorlar.

Aksine çok mütevazısın

Mütevazı olmak zaten benim sanatımı her daim geliştirecek

bir şey olacak. Sadece yaptığı işlerle yaşamak, onların

arkasında sığınmak her şeyden önce çok büyük bir korkaklık

gibi gelir bana. Ben her zaman mütevazı bir insan

olarak, sakin fotoğraf stüdyom ile minimal, doğal ve samimi

bir çizgide ilerleyeceğim.

İnternette bir yazında “Daha fotoğraf çekmeye başlamadım”

demişsin. Bu bir çelişki mi yoksa bir itiraf

mı? Bu zamana kadar yaptığın işleri hiçe saymak mı

bundan sonrası için?

Ortada yapılan çalışmalar, çekilen fotoğraflar ve uluslar

arası ödüller var. Dışarıdan ilk bakıldığında göze inanılmaz

büyük kocaman bir gezegen, bir galaksi gibi görünebilir

ancak ben bunları sadece ufak toz taneleri gibi görüyorum.

Çünkü ben, beni izleyen, takip eden bir nesli yavaş

yavaş açtığımı düşünüyorum. Yaptığım işlerin arkasındaki

tipleri, içinde farklı cinsellik, tutsaklık ve bunun

gibi birçok şeyi yavaş yavaş, alıştıra alıştıra sunmak istiyorum.

Şu anda çektiğim fotoğrafları bir sene önce çekip

sunsaydım, aynı anlama gelmeyeceklerdi. Bir sene sonra

çekeceğim fotoğrafı şimdi insanlara sunarsam yine yerinde

olmayacaktır. Sadece yurt dışında bu işi yapmak

ve yurt dışındaki insanlara hitap etmek istemiyorum, bu

yüzden de yerine ve zamanına göre hareket etmeyi düşünüyorum.

Üniversite okumaman senin için dezavantaj oluyor

mu? Yoksa fotoğrafçılıkta her şey okumak değil mi?

Fotoğrafçılık okumayı pek yerinde bulmuyorum. Ara Güler

“Fotoğrafçılık okulu olmaz” der. Sanatçıyı, sanat tarihini

bilmek, sanat akımlarına hâkim olmak, konular hakkında

fikir sahibi olmak besler. Zaten liseyi bile zor bitirmiş

haylaz bir adamdım ben, ondan sonra da baskıya gittim

geldim ve fotoğrafçılığa devam ettim.

En çok kimin veya neyin fotoğrafını çekmek istersin

ya da isterdin?

Öyle bir takıntım yok, şunun fotoğrafını çeksem dediğim

bir şey için düşüncem olmadı.

                                                                Kendini dönem olarak nerede görüyorsun? Üretken

                                                                bir dönemde misin, durgun bir dönemde mi?

                          Ankara’dan yeni geldim, yaklaşık beş ay oldu. Ankara’da

                          iken sanatsal anlamda daha üretkendim, ancak burada

                          beni rahat bırakmıyorlar. Birçok proje var. Albüm fotoğrafları,

                          konser fotoğrafları derken zaman yorucu ve süratli

                          geçiyor. Ama yine de aralarda duramıyorum, gecenin

                          bir yarısı bir şeyler çekiyorum. Ancak dediğim gibi

                          Ankara’da sanatıma daha çok zaman ayırabiliyordum.

                          Sence Türkiye sanatın neresinde? İnsanlar fotoğraflarınızı

                          nasıl buluyor? Nü çalışmalarınızdan hiç tepki aldın mı ?

                          Hayır. Çok fazla tepki alan fotoğraflarım olmadı, geçen

                          yıl Viyana’da bile daha ters tepki alan fotoğraflarım oldu.

                          Nü çalışmalarım var ancak içinde hiçbir zaman erotizm,

                          cinsellik durumu yok. Cinsellik olsa bile, mutlaka bir hikaye

anlatımı var. Bu yüzden çırılçıplak bir fotoğraf ortada

durduğu zaman bile herhangi bir yaş grubundan herhangi

bir tarz insandan tepki almıyorum.

Bu demek oluyor ki çektiğiniz her fotoğrafa bir anlam

yüklüyorsunuz. Bu güzel röportaj için çok teşekkür 

ederim  Mehmet, keyifliydi.

Ben teşekkür ederim Yavuzcum bu keyif için.